Door Manuel Barcia voor de Hufflington Post - Januari 2012  -  ingekort

Het CELAC is geen nieuw experiment. Initiatieven voor regionale integratie, zoals de Organisatie van Amerikaans e Staten (OAS), de Rio Groep en de ALBA hebben in het verleden een blok voor ogen gehad van staten om sterk te staan voor de oplossing van regionale problemen. Maar deze keer lijken de rapen gaar te zijn: de VS en Canada  zijn met opzet niet uitgenodigd in de nieuwe organisatie; een besluit dat veel van deze landen enkele jaren geleden ongehoord zouden gevonden hebben.

Problematisch voor de VS was ook de wens van president Rafael Correo van Ecuador, waarschijnlijk ook gedeeld door anderen, dat de CELAC eventueel de OAS zal vervangen. Terwijl de VS en Canada zich meer en meer geïsoleerd weten, is een vroegere paria, Cuba, met open armen verwelkomd. Het is de eerste keer sinds 1962 toen het onder druk van de VS werd uitgesloten, dat Cuba deelneemt aan een forum van deze omvang.

Bij deze actie onafhankelijk van de VS, kon het CELAC verwachten dat de ontvangst twijfelachtig was. Van het begin af werd het voorgesteld als een andere ijdele poging om integratie tussen zeer verschillende landen te bereiken, landen die nooit zouden kunnen samenwerken. De Financial Times wees het van meet af aan af als ´een blinde en kreupele kolos met een arm op de rus gebonden´ en de Time Magazine onderschatte de mogelijkheid van integratie: ’De grootste uitdaging zou zijn  dat de CELAC de Venezolaanse president Hugo Chavez zou overleven’ (die toen behandeld werd in Cuba voor zijn kanker). Beide opinies schilderen het vertrouwde beeld waarbij landen afgebeeld worden  niet te kunnen samenwerken vanwege hun gewelddadige en ongedisciplineerde gemeenschappen en gebrek aan respect voor de mensenrechten+ alsof die problemen niet overal voor te komen.

De waarheid is nogal anders. Terwijl de VS en Europa verwoed bezig zijn hun banken en economie te redden en onzinnige maatregelen uitvoeren in de hoop dat de markten een en ander zullen corrigeren volgens de stelling van Friedman, vormt de CELAC een formidabel blok met een bevolking van 550 miljoen en een opkomende economie met een groei van 6 procent (volgens UNCTAD). De negatieve opinies vertegenwoordigen een kakofonie van neokoloniale misvattingen, die een reële vrees verhullen dat Latijns Amerika en de Caribische landen hun eigen beslissingen nemen, onafhankelijk van het ´vriendelijke advies´ van buitenlandse machten. Zij weigeren te zien hoe  deze landen in het verleden in staat waren tot langdurig samenwerken. Als verschillende belangen vroeger de samen werking blokkeerden, was het de VS die de voornaamste oorzaak was waarom integratie nooit vorm kreeg.

Waarschijnlijk zijn het de bestaande machten met hun gevestigde kranten en nieuwskanalen, die zoals Chavez zegt, ‘niet kunnen verdragen  dat er een gelegenheid groeit voor Latijns Amerikaanse en Caribische naties om in hun verscheidenheid èèn te zijn en respect af te dwingen’. Zij hebben misschien al het punt bereikt waarop integratie  een reële mogelijkheid is. Een kans voor deze 33 landen om samen te staan en politieke en economische zelfstandigheid te eisen.