Door CBS journalist Portia Siegelbaum  -  HAVANA, 26 juli 2009

Raúl Castro: ‘Op dinsdag 28 juli zal de Raad van Ministers een tweede aanpassing overwegen in het nationale uitgavenpatroon. En de dag daarop komt de plenaire vergadering van de Communistische Partij bijeen. Op 1 augustus zal het parlement in een bijzondere zitting richtlijnen opstellen voor het “Contraloria”, het lichaam dat alle uitgaven door regeringsinstanties controleert.’

In zijn korte, 31 minuten durende speech op de dag van Cuba’s nationale opstand (de rebellie in 1953 tegen dictator Batista dat zes jaar later zijn broer Fidel aan de macht bracht), herhaalde Raúl de noodzaak  van een vergroting van de landbouwproductie om de voedselimport te reduceren. Nu wordt 80 procent van de voedselconsumptie geleverd door buitenlandse bedrijven.

Twee jaar geleden had hij aangekondigd dat zijn regering landpercelen zou uitgeven aan geïnteresseerden in de productie van fruit en groenten. Dat program verloopt succesvol: 82.000 hectares zijn uitgegeven. Nu zal worden gekeken naar een efficiënt gebruik.

Productie heeft topprioriteit ‘nu de import honderden miljoenen dollar bedraagt; het land is er, de Cubanen zijn er, de akkers wachten op hun werk.’ Verwoestende orkanen in 2008 en de wereldwijde crisis hebben drastisch de liquiditeit van het land verminderd. De regering heeft maatregelen moeten nemen: beperkte energie levering, het gebruik van air conditioning in staatsinstellingen, scholen en winkels alleen tussen 1 en 4 uur ’s middags, minder openbaar vervoer en selectieve werktijden in fabrieken en werkplaatsen. Buitenlandse bedrijven op het eiland hebben beperkte toegang tot hun bankrekeningen en sommige individuele rekeninghouders kunnen slechts op bepaalde uren geld opnemen.

Caridad Fuente, een gepensioneerde vrouw met een thuiswonende zoon hoorde de speech met gemengde gevoelens. Van een kant betekent het een aanhalen van de riem, van de andere kant ‘is het goed dat de regering de economie organiseert op een realistische basis. Duidelijk is dat wij meer en meer efficiënt zullen moeten werken.’ Als de bevolking in Cuba ouder wordt moet de jongere generatie eerder aan het werk. De minister van Hoger Onderwijs stuurt de eerste en tweedejaars studenten voor een maand in het jaar naar agrarische projecten; derde en vierdejaars studenten gaan dezelfde periode werken in sectoren die in de lijn van hun studie liggen.

Carlos Alzucaray, een onderzoeker aan het ‘Centrum voor Studies over de VS’ merkte twee dingen op in de speech van Raúl. Ten eerste dat de vergaderingen van Staatsraad en Partij werden aangekondigd: ‘Niet gebruikelijk, ik denk dat het duidt op een grotere openheid.’  Ten tweede, Raúl sprak louter over binnenlandse zaken met een korte toespeling op zijn Afrikaanse reis en de wereldwijde crisis. Zelfs Honduras werd niet genoemd. Ook geen lange lijst van successen en Castro noemde slechts terloops de VS embargo en gaf deze niet de schuld van onze problemen. ‘Ik denk dat dit een goed ding is voor de VS-Cuba relatie.’